नोटबुक कव्हर मायक्रॉन: हा आकडा काय सांगतो आणि तो कसा तपासायचा

मायक्रॉन म्हणजे मिलिमीटरचा एक हजारावा भाग. म्हणजे 50 मायक्रॉनचे नोटबुक कव्हर 0.05 mm जाड असते. भारताच्या प्लास्टिक नियमांनी प्लास्टिक शीटसाठी ठरवलेली किमान मर्यादाही 50 मायक्रॉनच आहे. Jagannath Polymers Pvt Ltd (JPPL) मध्ये आम्ही बनवतो ते प्रत्येक कव्हर या मर्यादेवर किंवा त्याहून जास्त असते. आमचे कव्हर 50 ते 75 मायक्रॉनपर्यंत असतात. वर्षभर रोज वापरल्या जाणाऱ्या पुस्तकासाठी मी 60 मायक्रॉन किंवा जास्त निवडेन.

आकडा छोटा आहे, पण त्यावर बरेच काही ठरते: कव्हर किती कडक वाटते, कोपरे किती चांगले टिकतात आणि प्रत्येक पुस्तकात किती प्लास्टिक जाते. डिस्ट्रीब्यूटरसाठी दोन सप्लायरची तुलना करताना हीच पहिली गोष्ट असते.

बुक कव्हरवर मायक्रॉन म्हणजे काय?

हे फक्त जाडीचे एक माप आहे. 1 mm म्हणजे 1,000 मायक्रॉन.

प्लास्टिक फिल्म जाडीवर विकली जाते, कागदासारखी प्रति चौरस मीटर वजनावर नाही. एकाच जाडीच्या दोन वेगळ्या प्लास्टिकचे वजन वेगवेगळे असू शकते, म्हणून तुलनेसाठी मायक्रॉन हाच योग्य आकडा आहे.

नोटबुक कव्हर किती मायक्रॉनचे असतात?

कायद्याची किमान मर्यादा 50 मायक्रॉन आहे आणि कव्हरची उपयोगी रेंज तिथूनच सुरू होते. आम्ही यापेक्षा पातळ कोणतेही कव्हर बनवत नाही.

आमचे सिंथेटिक (HM) कव्हर जाडीनुसार विकले जातात, त्यामुळे त्यांची पायरी सहज दिसते:

1. Star, 50 मायक्रॉन.
2. विद्यार्थी (Vidhyarthi), 55 मायक्रॉन.
3. Student, 60 मायक्रॉन.
4. Student JPPL, 70 मायक्रॉन.
5. Unique, 75 मायक्रॉन, एम्बॉस्ड लायनिंगसह.

आमचे प्रिंटेड आणि क्लिअर BOPP कव्हर, आमचे Floura आणि Standard PP रोल आणि आमचे रुंद Supreme कव्हर हे सगळेही 50 मायक्रॉन किंवा जास्त जाड आहेत. पूर्ण चार्ट साइज आणि पॅकिंग पेजवर आहे.

एक गोष्ट मला महत्त्वाची वाटते: आमच्या चार सर्वाधिक विकल्या जाणाऱ्या कव्हरपैकी दोन, Student JPPL आणि Unique, हे आमचे सर्वात जाड सिंथेटिक कव्हर आहेत. यावरून कळते की कव्हर वापरणारे लोक जाडीकडे लक्ष देतात.

भारतात बुक कव्हरसाठी किमान मायक्रॉन ठरलेला आहे का?

हो, तो 50 मायक्रॉन आहे.

मी याच कलमानुसार काम करतो.

Ministry of Environment, Forest and Climate Change ने 18 मार्च 2016 रोजी G.S.R. 320(E) म्हणून जाहीर केलेल्या Plastic Waste Management Rules, 2016 मधील नियम 4(1) मध्ये अटी दिल्या आहेत. कलम (d) सांगते की "plastic sheet or like ... and cover made of plastic sheet used for packaging, wrapping the commodity shall not be less than fifty microns in thickness". मूळ मजकुरात, ही जाडी ठेवल्याने उत्पादनाचे काम बिघडत असेल तर सूट होती. 6 जुलै 2022 च्या सुधारणेने (G.S.R. 522(E)) ही सूट फक्त "as specified by the Central Government" इतकी मर्यादित केली.

नियमात बुक कव्हरचे नाव नाही. मी वकील नाही, आणि मी कव्हरच्या फिल्मला या कलमाखाली प्लास्टिक शीट मानतो. सरकारचे स्वतःचे शब्दही याच दिशेने जातात. 14 मार्च 2024 च्या सुधारणेनुसार (G.S.R. 201(E)) कच्चा माल बनवणाऱ्यांनी प्लास्टिक कच्च्या मालाच्या प्रत्येक बॅगवर एक इशारा छापायचा आहे, आणि त्या इशाऱ्यात नियमांनुसार बंदी असलेल्या वस्तूंमध्ये "plastic sheets < 50 micron thickness" दिलेले आहे.

बाजारातला बहुतेक गोंधळ आणखी दोन मुद्द्यांनी दूर होतो:

1. 75 आणि 120 मायक्रॉनचे आकडे फक्त कॅरी बॅगसाठी आहेत. 12 ऑगस्ट 2021 च्या सुधारणेने (G.S.R. 571(E)) कॅरी बॅग 30 सप्टेंबर 2021 पासून 75 मायक्रॉन आणि 31 डिसेंबर 2022 पासून 120 मायक्रॉन केल्या. त्यात कॅरी बॅगचे कलम (c) बदलले, आणि शीटचे कलम पन्नास मायक्रॉनवरच राहिले.
2. हे नियम राज्ये आणि स्थानिक संस्था लागू करतात आणि त्या स्वतःचे आदेशही काढू शकतात. सीझनआधी आपल्या राज्याच्या अधिसूचना तपासून घ्या.

2022 च्या सिंगल-यूज प्लास्टिक बंदीची पूर्ण माहिती आणि त्यात कव्हर कुठे बसतात हे जाणून घ्यायचे असेल तर भारतात प्लास्टिक बुक कव्हरवर बंदी आहे का हा लेख वाचा.

जाड कव्हर जास्त टिकते का?

एकाच फिल्मचे असेल तर जाड कव्हर जास्त कडक असते आणि सहज फाटत नाही. रोज शाळेच्या बॅगमध्ये आत-बाहेर होणाऱ्या पुस्तकाचे कोपरे आणि कणा सर्वाधिक झिजतात, आणि तिथेच जास्त मायक्रॉनचा फायदा होतो.

पण फक्त जाडीवर सगळे ठरत नाही. सैल दुमडलेले कव्हर किती का मायक्रॉनचे असेना, कोपऱ्यांवर उचलले जाते. डिझाइनलाही महत्त्व आहे: Unique ची एम्बॉस्ड लायनिंग साध्या फिल्ममध्ये नसलेला खडबडीत स्पर्श देते.

आणि फक्त जाडीसाठी जाडी मला पटत नाही.

75 मायक्रॉनच्या कव्हरमध्ये 50 मायक्रॉनच्या कव्हरपेक्षा प्रति चौरस मीटर 50% जास्त प्लास्टिक लागते. पुस्तकाला गरज असेल तर ठीक आहे. गरज नसेल तर तो अपव्यय आहे. दोन महिन्यांत भरून जाणाऱ्या पातळ वहीला आमच्या सर्वात जाड कव्हरची गरज नाही. वर्षभर टिकायला हवे अशा पाठ्यपुस्तकाला ती आहे.

मायक्रॉन मी स्वतः कसा तपासू?

हाताने स्पर्श करून 50 आणि 60 मायक्रॉनमधला फरक ओळखणे अवघड आहे. हे मार्ग उपयोगी पडतात:

1. लेखी मागा. आपल्या पर्चेस ऑर्डरवर मायक्रॉन लिहा आणि सप्लायरला तो इनव्हॉइसवर लिहायला सांगा. ज्या मेकरला आपल्या आकड्याची खात्री आहे, त्याला याचे काही वाटणार नाही.
2. स्क्रू गेजने थर मोजा. बहुतेक शाळांच्या फिजिक्स लॅबमध्ये तो असतो आणि तो 0.01 mm पर्यंत अचूक मोजतो. एक पट्टी कापा, तिचे 10 थर करा, दाबून सपाट करा आणि मोजा. 50 मायक्रॉन फिल्मचे दहा थर सुमारे 0.50 mm येतात, 70 मायक्रॉनचे दहा थर सुमारे 0.70 mm. दहा थर मोजल्याने एक थर मोजताना होणारी चूक सरासरीत भरून निघते.
3. दोन रोल वजनाने तुलना करा. एकाच फिल्मचे, सारख्या रुंदीचे आणि सारख्या लांबीचे दोन रोल घ्या, पेपर कोअर काढून. एकाचे वजन दुसऱ्यापेक्षा 20% कमी असेल, तर त्याची फिल्म सुमारे 20% पातळ आहे.
4. Unique सारख्या एम्बॉस्ड कव्हरची तपासणी करण्याआधी मेकरला विचारा की मायक्रॉन कसा मोजला. गेज उठावदार नक्षीवर मोजतो, तर वजनावरून सरासरी कळते.

सांगितल्यापेक्षा कव्हर खूपच कमी भरत असेल, तर आपल्या मोजमापांसह ते सप्लायरला परत पाठवा. ही रास्त तक्रार आहे आणि चांगला सप्लायर ती गांभीर्याने घेईल.

डिस्ट्रीब्यूटरने किती मायक्रॉनचा माल ठेवावा?

आकड्यावरून नाही, शेवटच्या ग्राहकाकडे बघून माल ठेवा. आपण माल पुरवता त्या बहुतेक दुकानांसाठी हा साधा मेळ चालतो:

आपल्या रिटेलर्सना जाड कव्हर डोळ्यांच्या उंचीवर ठेवायला सुचवा आणि फरक एका वाक्यात सांगायला सांगा: "हे जास्त जाड आहे, त्यामुळे कोपरे चांगले टिकतात." आमच्या सिंथेटिक बुक कव्हर पेजवर प्रत्येक डिझाइन त्याच्या बॉक्ससह दिसते.

यात JPPL कुठे बसते

JPPL 1997 पासून जयपूरमध्ये पॅकेजिंग बनवत आहे आणि नोटबुक कव्हर हे आमच्या मुख्य उत्पादनांपैकी एक आहे. आम्ही ते आमच्या स्वतःच्या प्लांटमध्ये स्टेशनरी डिस्ट्रीब्यूटर्स आणि होलसेल डीलर्ससाठी बनवतो, आणि कोणासाठीही 50 मायक्रॉनपेक्षा पातळ कव्हर बनवत नाही.

आपण वेगवेगळ्या मेकर्सचे कोटेशन तुलना करत असाल, तर ते एकाच मायक्रॉनवर तुलना करा. कमी किंमत म्हणजे फक्त पातळ फिल्मही असू शकते. ऑर्डर देण्याआधी कोणत्याही डिझाइनचा मायक्रॉन आम्हाला विचारा.